METADISCIPLINARITY, SCHOLARS, & SCHOLARSHIP

by Uygar Özesmi
The Earth at the beginning of the 20^th century still faces a dementia of the humyn society that destroys the conditions of existence for other living beings and is an affliction onto itself. This social dementia (1) is usually called to consciousness by its symptoms as the biodiversity crisis, environmental decay, global warming, environmental injustice, ethnic violence, urban and rural poverty and so on.

Scientists and other scholars in academic disciplines that have been the key producers of ideas, information, and technologies either close their eyes to the havoc, or are in a race of pointing to the imminent cataclysm and documenting the torrent. The technologies they produce and the policies they inspire are cures to the symptoms that either exacerbate the havoc by damming the destructive forces, or are food to strengthen the structures of destruction, and usually are diversions unto the less powerful. The philosophical commitments that the scholarship is based on is the same that has caused the current affliction and imminent debacle. Some of the current disciplinary, interdisciplinary, multidisciplinary, or transdisciplinary scholarship that has managed to move beyond documenting, describing, explaining and predicting, tries to stop the devastating impact of humyns on themselves and the planet yet fails to face the complex and wicked reasons of the increasing devastation and imminent debacle, partly because they are locked into the same philosophical base that destruction operates on.

The concept - metadisciplinarity- and its meronyms - metadisciplinary scholarship and metadisciplinary activism - transforming learning into humyn action is proposed. I refrain from disciplining metadisciplinarity by not defining it. The state of non-definition enables the unimagined possibilities to become possibilities. Yet I will propose - for further modification- what cannot be considered metadisciplinarity, metadisciplinary scholarship and metadisciplinary activism and possibilities in imagining metadisciplinarity. The charting of the impossible should not be taken as simple dialectical negation, not only because I see no reason to be bound by a "is or is not logic," but more importantly because I do not want to set an endpoint and leave an open door to continued imagining.

A scholar can not imagine a new form of scholarship without any reference to the past or to the academic institutions that existed prior to the act of thinking. Therefore in locating this new form of scholarship we inherently have to face disciplinarity itself. This confrontation is visible in prefixing disciplinarity with meta-. The prefix positions the unimagined posibilities behind, besides, after, above, beyond, and transformed, everywhere in time, space and unimagined dimensions, but not only disciplinary. Metadisciplinarity is also not only disciplinary because it will not let itself be disciplined and operates in a dimension not accessible to disciplines because of disciplining. Metadisciplinary scholarship does not only assume that disciplines, as they operate, produce, and suppress are bound with concrete, fluid or nonexistent epistemological frames, yet it does not succumb to frames and categorization. Metadisciplinarity is not only interdisciplinary or multidisciplinary because it does not operate only among disciplines or incorporates only multiple disciplines, maybe it can operate in dimensions that look into the disciplines. Metadisciplinarity is not only transdisciplinary because it does not require a rootedness in any discipline nor does it require communication and positioning in other disciplines. Metadisciplinarity does not have to have a commitment to a body of literature or a set of nomenclature.

The purpose of metadisciplinarity is not to erase disciplinarity, its scholarship and activism. Disciplinarity will no doubt continue to exist, but should not be a straight jacket put by an academia in denial to scholars questioning the reasons of society in dementia. Can metadisciplinarity provide space for those scholars that would like to go beyond the structures, rules, conditions and ways of thinking and conceptualization set by academic disciplinary practice? Can metadisciplinary scholarship question political impositions and stay away from alliances, and can they strive for an ideal, and a set of principles that they do not have to sacrifice for institutional, political, and financial reasons?

Can metadisciplinary scholarship exist by synthesizing data and theory from many disciplines first and then producing its own in a manner that can not be categorized or put into any discipline, and not be derided by disciplinary convictions. And yet can it be that these epistemological products can remain as metadisciplinary knowledge without being appropriated by a discipline or transmutating yet into another discipline. Can the products carry the metadata of recognition and process, and not allowed to be fed into the structures of social dementia (2).

Can metadisciplinary scholarship use methodologies that have not yet been defined and articulated, and not be disregarded, but explored? And when scholars use traditional methods, developed and refined by disciplines, can they escape categorization once again? Can a scholar engage in the methodologies of a certain discipline and yet retain a metadisciplinary outlook? Can metadisciplinary scholarship yield to a prudence of knowledge and information production that by processing provides for intelligent cognitive models for humyns rather than unconnected and inflated models that further dementia? Here social dementia is visible as the disintegration of societal cognition into smaller and smaller knowledge systems (e.g. disciplines) that examined outside their context and relationship to other knowledge systems lead to a dangerous misrepresentations (3) of the Earth, our relationship to it and to fellow humyns.

For all these questions we can imagine the answer yes far less than no, but yet we still have the freedom of imagining, just before our imagination deteriorates with the ever engulfing dementia.

Acknowledgements: Premesh Lalu, Adam Sitze for their immense help in imagining metadisciplinarity.

Notes

1. The description of social dementia has been articulated in environmental and eco-feminist literature since the 1960's and is quite known to the social and ecological fieldworker in any urban and rural setting. The dementia is most readily diagnosed in the Feast World and its symptoms are very visible in the Tied World.

2. Scholarship and disciplines have been under the support, control, and exploitation of the very structures that are part of social dementia. Therefore, what is the possibility for the metadisciplinary intellectual agenda to exist and its products not be used to further the dementia? How can the monopoly and control of knowledge and information be abolished?

3. Emergent properties of systems are invisible in disciplinary work due to isolation of subject and objects of study (system concepts and components) from its larger social and biophysical context.

Edited 3/6/1999 and 3/8/1999

Last Edited 7/12/2015

Özesmi, U. 1999. Metadisciplinarity, Scholars, and Scholarship. Online Third Revised Edition 2015 

Evimizdeki gizemli dışkı

Dışkıdan tür teşhisi pek de keyifli bir uğraştır esasında... çekmecemde hala bir kutuda 1994 yılında Kanada'nın Yeni İskoçya (Nova Scotia) eyaletinde bulduğum bir Amerikan geyiği veya mus (Moose) dışkısını sakladığımı itiraf edeyim - pek çok kuş gözlemcisi arkadaşım da evlerinde mutlaka bir baykuş topağı (pellet) saklarlar doğrusu. Bu bebekliğimizde kakamıza meraklı olduğumuz anal devreyi tam üstümüzden atamadığımızdan dolayı değil herhalde, ama merak duygusu bir ömür boyu...

Dolayısıyla evimizin muhtelif yerlerinde bir gizemli dışkı bulduğumuzda merak duygusuyla hemen evdeki dışkı teşhisi içeren kitaplarıma sarıldım. İlk aklıma gelen evimizde bir gelincik olduğuydu... Neden gelincik derseniz, nedeni biraz kuş dışkısına benzese de hem dışkının büyüklüğü küçük kuşlar için fazla büyüktü hem de dışarı çıkmak için cama çarpıp durmasından zaten mutlaka anlardık. Üstelik bütün pencereler sivrisineğe karşı telle kaplandığı için de bu mevsimde zaten kuşun eve girip çıkmasına imkan yoktu... bir de çatıdaki tıkırtıları düşününce belki çatıya açılan küçük kovuklardan inmiştir diye düşündük, onun için gelincik diye umduk!

bkz. https://tr.wikipedia.org/wiki/Gelincik_(memeli)

Tarif edecek olursak bir defa dışkı küçüktü yani yaklaşık 2 cm uzunluğunda ince ve siyah biraz da sanki yenilen kemikten kaynaklandığını sandığım beyazlık vardı... üstelik içini deştiğimde bir sürü böcek dış iskeleti ile karşı karşıya kalmıştık, yani bir kez dağılınca un ufak oluyordu. Gelinciğin küçük kemirgenler dışında böcek ve örümcekle beslendiğini biliyordum. Hem keşke gelincik olsa diye düşündük - evde bizimle yaşayan bir gelincik düşünsenize! Çocukluğumda babamdan kışın ocağın yanına kıvrılıp yatan, normalde tavan arasında yaşayan gelincik hikayeleri duymuş birisi olarak gelincik olmasını çok istedim doğrusu... gelincik böcek, fare ve sürüngen yediği için evde olmasının bir zararı değil tam tersine yararı da olacaktı... gel gör ki araştırma hevesim kolay ikna olmadığım için sönmedi... araştırmaya devam ettim.

Bir dışkı teşhis anahtarı basit bir soruyla başlıyordu...

Ucunda bir beyazlık var mı? Evet deyince hemen seni kurbağa ve yılanlar bölümüne atıyordu... demek gelincik değil kurbağa veya yılandı bu dışkının müsebbibi.

Anlaşılan kurbağa ve yılanlar çiş yapmıyor bunun yerine çişi dışkı ile paketleyip beraber dışarı atıyormuş - bu beyazlık ise çişin içindeki azottan kaynaklanıyormuş - dolayısıyla bu beyazlığın artık sıvılaşmış bir kemik değil azot içerdiğini ve bu yüzden kurbağa dışkısının tarımsal gübre olarak kuş dışkısıyla aynı mahiyette ve faydada da olduğunu öğrenmiş olduk.

Bu büyüklükteki bir dışkı şayet bir yılandan geliyorsa evimizde bayağı büyük bir yılan vardı - doğrusu buna da sevinmedik değil. Çünkü evde yaşayan bir yılan yine haşeratı temizleyeceği gibi bize de bir zararı olmazdı, zaten evin içi serin olduğu için pek de hareketli olmayacaktı - ama bu kadar büyük bir yılan olsa herhalde görürdük.

Ya kurbağa? Peki hani şu evin etrafında gördüğümüz kurbağalardan eve girmiş bir tanesi olamaz mıydı üstelik 1.9 cm uzunlukta bu dışkıyı bir kurbağa çıkartabilir miydi?

Tabi ya - 15 cm boya kadar büyüyebilen bizim buralarda sürekli gördüğümüz Siğilli Kurbağa, latince adıyla Bufo Bufo olabilirdi pek tabii - siğilli dendiğine bakmayın çok yakışıklı kendisi 

bkz. 

http://www.arkive.org/common-toad/bufo-bufo/image-A24405.html#src=portletV3api

o siğil denilen şeyler saldırıya uğradığında güçlü birer zehir salgılayan bezler. Onun için yırtıcı kuşlar ve memeliler pek yemeye cesaret edemiyor onları. Daha fazla bilgi için ise bu harika sayfayı gözden geçirebilirsiniz

http://www.turkherptil.org/IcerikDetay.asp?IcerikKatId=&TurId=476

Gizem halen sürüyor - büyük ihtimalle evimizde bir yerlerde sessiz sakin bir büyük kurbağa sobanın veya kanepenin altında, perdelerin etekleri altında geceyi bekliyor. Evde sesler kesilince ortaya çıkacak ve evdeki böcekleri tek tek temizleyecek afiyetle. 

Kendisiyle şahsen tanıştığımızda buraya bir not düşerim mutlaka, umarım bu yazıyla dışkı bilimin (scatology) büyülü dünyasına siz de aşina olmuşsunuzdur.

Belki birgün evimize bir gelincik de ortak olur diye hala umut ediyoruz.

Uygar Özesmi ve Oya Ayman - Marmariç, Dernekli Köyü, Bayındır, İzmir - 9 Ağustos 2015

Kitap: Permakültür Bahçeleri - Toby Hemenway

Bir yılı aşkın süredir buraya herhangi bir yazı koymamışım. Esasında şaşırtıcı değil çünkü bu arada hayatımızı değiştirdik. Bir sene önce İstanbul'da yaşarken bugün size bu yazıyı İzmir Bozdağlar'da bir orman köyünden yazıyorum. Bu yazıyı güneş panellerinden gelen elektrikle ve güneş elektriği ile çalışan bir modemden yazıyorum. Etrafta ispinozlar bütün gücüyle şakıyor, ve arıların vızıltısını duyuyorum. Karşımda ise sarıçam kaplı Bozdağlar yuvarlanıp gidiyor. Bizim köyün ismi Marmariç, ve burada Permakültür eğitimi veriliyor ve kimi uygulamaları yapılıyor, onun için bir yıl sonra burada yaşarken ilk açılışı permakültüre dair bir kitabın tanıtımıyla yapayım. Üstelik çevirisini de sevgili İlknur Urkun Kelso yapmış.

Permakültür Bahçeleri kitabı, hayal gücünüzü harekete geçirerek, permakültürün en temel mesajını okurlara ulaştırıyor: Doğaya karşı değil onunla birlikte çalışırsak daha güzel, daha bereketli ve daha bağışlayıcı bahçeler yaratabiliriz. Toby Hemenway’in gösterdiği gibi işbirliği içinde çalışabilen ve;

Toprağın verimliliğini ve yapısını geliştirmek ve korumak,

Peyzajın içinde suyu yakalamak ve sudan tasarruf etmek,

Faydalı böcekler, hayvanlar ve insanlar için habitat sağlamak,

Mevsimsel meyveler, yemişler ve diğer gıdalar üreten yenebilir bir “orman” yaratmak

gibi çeşitli işlevler üstlenen bitkileri topluluklar şeklinde bir araya getirerek arka bahçenizde bir ekosistem yaratmak hem kolay hem de tatmin edici bir uğraş.

Bu gözden geçirilmiş ve güncellenmiş baskıya, yetiştirme alanları çok kısıtlı olan kentte ya da banliyöde yaşayan insanlar için özel olarak tasarlanmış, kentsel permakültür üzerine yeni bir bölüm de eklenmişt. Elinizdeki bahçe ya da tarla ne büyüklükte olursa olsun permakültürün temel ilkelerini uygulayarak orayı daha çeşitli, daha doğal, daha üretken ve daha güzel hale getirebilirsiniz.

Bakın 350.org'un kurucusu ve yazar Bill McKibben ne demiş kitap hakkında:

“Dünyaya geldiğimizde bize bir kullanma kılavuzu vermedikleri için arada bir bazı bilge kişilerin kılavuzlar yazması büyük bir hizmet.  Permakültür Bahçeleri  bunların en önemlilerinden biri ve geleceğin dünyası için kesinlikle ihtiyaç duyacağımız bir kitap.”

Yeni İnsan Yayınları Sayfa Sayısı: 288, ISBN No: 978-605-5895-60-0, Etiket Fiyatı: 30 TL

Permakültür Bahçeleri - Toby Hemenway,  çev. İlknur Urkun Kelso

Birinci Bölüm: Bahçedeki Ekosistem 

1. Ekolojik Bahçe Nedir............................................................................................................15

2. Bahçıvanlar için Ekoloji........................................................................................................32

3. Ekolojik Bahçe Tasarımı........................................................................................................45

İkinci Bölüm: Ekolojik Bahçeyi Oluşturan Öğeler

4. Toprağı Canlandırmak ........................................................................................................77

5. Su Hasadı, Tasarrufu ve Kullanımı.....................................................................................102 

6. Çok İşlevli Bitkiler..............................................................................................................124

7. Arı, Kuş ve Diğer Faydalı Hayvanları Bahçeye Çekmek.......................................................153

Üçüncü Bölüm: Ekolojik Bahçenin Kurulumu

8. Bahçe için Topluluklar Yaratmak........................................................................................177

9. Bahçe Birliklerinin Tasarlanması .......................................................................................192

10. Gıda Ormanının Kurulması ............................................................................................208

11. Şehirde Permakültür Bahçeciliği.......................................................................................228

12. Bahçe Birdenbire Açılır.....................................................................................................249 

Toby Hemenway permakültür üzerine Kuzey Amerika'da yazılmış ilk kapsamlı eser olan Permakültür Bahçeleri’nın yazarı ve Portland Eyalet Üniversitesi'nde Yardımcı Doçent’tir. Heather C. Flores'in Food Not Lawns kitabının önsözünü yazmıştır. Tufts Üniversitesi'nden biyoloji diplomasını aldıktan sonra uzun yıllar genetik ve immünoloji alanında, önce Harvard ve Seattle Washington Üniversitesi gibi akademik laboratuarlarda, sonrasında büyük bir medikal biyoteknoloji şirketi olan Immunex'te araştırmacı olarak çalıştı. Tam da biyoteknolojinin gittiği yön kendisini rahatsız etmeye başladığı dönemde, sürdürülebilir peyzajlar, evler ve işyerleri tasarlamak için ekolojik ilkelere dayalı bir yaklaşım olan permakültür ile tanıştı. Bunun üzerine kariyerini değiştiren Toby, eşiyle birlikte 10 yıl çalışmanın sonucunda güney Oregon’da kırsal bir permakültür sistemi kurdu. 1999-2004 yılları arasında ekolojik tasarım ve sürdürülebilir kültür dergisi Permaculture Activist’in yardımcı editörlüğünü yaptı. Halen Oregon Portland’da yaşamakta ve kentsel sürdürülebilir kaynakları geliştirdiği bir proje yürütmektedir. Ülkenin çeşitli yerlerinde permakültür eğitimleri, ekolojik tasarım danışmanlığı ve seminerler vermektedir. Whole Earth Review, Natural Home ve Kitchen Gardener gibi dergilerde yazıları yayınlanmıştır. Ekolojik tasarım atölyeleri, eğitimleri ve danışmanlık hizmetleri için kendisine ulaşabilir, web sitesine www.patternliteracy.com adresinden erişebilirsiniz.

İlknur Urkun Kelso 1982’de doğdu. ODTÜ Şehir ve Bölge Planlama Lisans, ODTÜ Kentsel Politika Planlama ve Yerel Yönetimler Yüksek Lisans diplomalarını aldı. Stratejik planlama ve proje uzmanı, TMMOB Şehir Plancıları Odası’nda profesyonel yönetici ve Altınoluk Belediyesi’nde Şehir Plancısı olarak çalıştı. 2010 yılında 72 saatlik Permakültür Tasarım Sertifikası kursunda çevirmenlik yaparak tasarımcı sertifikası aldı. Bir ekolojik yaşam girişiminde doğal yöntemlerle arıcılık yaptı. Ekoloji ve sürdürülebilir yaşam konularında çevirmenlik, evinde balkon bahçeciliği, Kazdağı’nda aktivizm, Dünyayı Kurtaran Kadınlar’da blog yazarlığı, permakültür giriş kurslarında eğitmenlik, bulduğu her fırsatta takas yapmakta, bu sırada dikiş, örgü ve resim malzemelerini daima elinin altında bulundurmaktadır. İlknur Urkun Kelso aynı zamanda Yeni İnsan Yayınevi Yeşil Politika Serisi’nden Philip B. Simith ve Manfred Max-Neef’in birlikte yazdığı Ekonominin Gerçek Yüzü ve David Sobel’in kaleme aldığı Ekofobiyi Aşmak kitaplarını çevirdi.

Küresel Çevre Yönetişiminde Vatandaş Gücü - Uygar Özesmi

Küresel Çevre Yönetişiminde Vatandaş Gücü

Dr. Uygar Özesmi

Krizin derinliği

Günümüzde çok derin ve küresel bir yönetişim krizi yaşıyoruz. Artık gezegenin insan hakları bağlamında adaletli ve merhametli yönetilip yönetilmediği sorusu önemini yitirdi, çünkü yönetilemediği bariz bir şekilde ortada. İnsanlar, gezegenimiz tarihinde, hatta jeolojik zamanda dahi görülmemiş bir hızda atmosfer kimyasını değiştiriyor; gezegeni insanlar için yaşanmaz hale getirirken bir yandan da diğer canlılar için biyolojik bir soykırımın sorumlusu.

Dünyanın en saygın bilim adamları, bugün içinde yaşadığımız vahşeti bize bütün çıplaklığıyla anlatıyor. 2007’de Bali’de Birleşmiş Milletler İklim Konferansı’nda gençler kürsüye çıktı ve “kral çıplak” dedi. Bilim adamları, çocuklar, gençler, toplumu sorgulayanlar, aydınlar çağın farkındaydı. Dünya genelinde ekonomik, sosyal ve ekolojik felaketleri tetikleyecek tehlikeli iklim değişikliğine hızla yaklaştığımızı görüyor ve bunu haykırıyorlardı. Çocuklarımız, hatta biz bile, tehlikeli iklim değişikliği yani küresel ortalama sıcaklığın 2 santigrat derecenin üstüne çıkması durumunda büyük acılar çekebiliriz. Buna rağmen, Bali’de başlayan Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi için bağlayıcı, yüksek hedefli ve adil bir uluslararası antlaşma süreci, 2009 Kopenhag fiyaskosundan sonra Cancún, Durban, Doha derken 2013’te hala bir sonuca bağlanmış değil. Felaketler vurmadan bağlanacak gibi de görünmüyor. Dolayısıyla ciddi bir küresel yönetişim krizinin içindeyiz. Bir yönetişim krizi olmasa hala varil varil petrol ekonomiyi ateşlemezdi; arabalarda yakılan milyonlarca varil petrol atmosferi kirletip iklimleri değiştirmezdi; üretim zincirinde fabrikalardan çıkan milyonlarca varil zehirli atık dünyamızı ve bizi zehirlemezdi.

Bir yönetişim krizi var çünkü Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü’ne (FAO) göre hayvancılık sektöründen kaynaklanan sera gazı salımları yüzde 18. Yani küresel iklim değişikliğinin yüzde 18’inin sebebi et, süt ve yumurta ürünleri. Hâlâ sığırların beslenmesi için ormanlar yakılıp yerine mısır ve soya fasulyesi tarlaları açılıyor. Yakılan ormanlar ayrıca sera gazı salımına neden oluyor ve bu bölgelerdeki biyoçeşitlilik azalıyor. Mevcut tarım arazilerinin yüzde 30’u ise hayvan yemi yetiştirilmek üzere ekiliyor. Peki FAO bunu neden önleyemiyor?

Ne demokratik ve totaliter hükümetler, ne uluslararası örgütlerler ne de uluslararası antlaşmalar gezegendeki tehlikeli gidişatı önlemiyor, aksine her geçen gün hızlandırıyor. Sera gazı salımları hala hızla artıyor, yılda 140 bin canlı türünün yeryüzünden silindiği tahmin ediliyor, dünya nüfusu geçen yüzyıla oranla 3 kat artmasına rağmen, suyun kullanımı 6 kat arttı. Bu gidişle 2050’de temiz ve yeterli suya erişim tamamen ortadan kalkacak; hatta sadece tatlı su problemleri ile karşılaşmayacağız, denizlerdeki bütün balık stoklarının da çökeceği tahmin ediliyor.

Yeni yönetişim yapıları

Hükümetlerin ve uluslararası kuruluşların bu problemleri ortadan kaldıramayacağı ortaya çıkmış durumda. Bu yapılar, her ne kadar, iklim değişikliği, ekonomik adalet ve finansal kurumların topluma hesap vermesi konusunda etkili olamasalar da çalışmalarını sürdürmelerinin bir zararı yok. Hatta, bazı sivil toplum kuruluşları, bir sonuç çıkar umuduyla, bu süreçlere katılıp, baskı yapmayı sürdürüyor. Ancak, pek çok sivil toplum kuruluşu, genel eğilime göre “yeter ki gölge etmesinler başka ihsan istemez” diye düşünüyor. İnsan ve doğa hakları alanında çalışan ulusal ve uluslararası sivil toplum örgütleri ve halk hareketleri tarafından çözümün artık ancak mevcut sivil toplum örgütlerinin çabaları, yeni doğacak yapılar ve tabandan bir hareketle çözülebileceği yoğun kabul görüyor.

Girişimci bireyler ve sivil toplum kuruluşları artık çevrim içi teknolojileri kullanarak yeni örgütlenmeleri ve çözümleri yeni yapılarla üretiyorlar. Toplumsal hareketler ve özellikle çevrim içi (online) seferberlikler yeni vatandaş hareketlerinin yükselişte olduğunu gösteriyor. Tarihte son 3 yıldır güçlenen çevrim içi teknolojiler ve araçlar sayesinde insanları toplumsal değişim için seferber etmek hiç bu kadar kolay olmamıştı. Küresel ve yerel çevre sorunlarının bütün toplumun yaşam kalitesini düşürdüğü ve artık küresel iklim değişikliğinin bütün insanlığı ve medeniyeti tehlikeye soktuğu günümüzde, teknolojiyi sorgulamak kadar doğal bir şey olamaz. Nitekim internet teknolojisinin çıkışı sorunun derinlerinden, hatta çekirdeklerinden birinden geliyor. İnternet, ilk olarak, balistik nükleer füze tesisleri arasında iletişimi sağlayacak bilgisayarlar için ileri askeri araştırma enstitülerinde geliştirildi. Teknolojiyi kullanma biçimimiz ve teknolojinin olanaklı kıldığı kontrolsüzce tüketmeye dayalı endüstriyel devrim, bugün yaşadığımız büyük sorunların en önemli nedenleri arasında. Ancak, bu araç bugün hala kötülükler için kullanılmaya devam ederken aynı anda önemli bir özgürleşme ve kurtuluş aracı olarak da ortaya çıkıyor.

Ortaya çıkan bu yeni modellerden, hatta belki yapılardan birisi Change.org. Change.org çok basit görünen ancak temelden dönüştürücü bir misyonla ortaya çıkıyor, amacı insanlara çevrelerinde görmek istedikleri değişimi yaratabilmelerine olanak sağlamak için güç verecek bir araç sunmak. Bunun sonucunda oluşması tahayyül edilen dünya, değişimin insanların günlük yaşamının bir parçası olduğu ve hiç kimsenin kendisini çaresiz hissetmediği bir dünya. Vatandaşların her konuda harekete geçerek, yetkilileri zorlayarak, yetkililerin vatandaşlara karşı doğrudan sorumluluklarını yerine getirdikleri bir gelecek. Dünyanın içinde bulunduğu yönetişim krizinden çıkmanın yollarından biri, belki mevcut demokrasi anlayışını seçimlerden seçimlere yaşanılan veya büyük şirketlerin güdümünden ve lobi çalışmalarından etkilenen bir sözde demokrasiden kurtararak gerçek demokrasiye doğru yol almak.

Change.org’da şu anda 30 milyondan fazla insan bulunduğu ve bu insanların toplumsal değişim için her gün 1000’in üzerinde açılan kampanyada imzalarıyla etkin olduğu düşünülürse, buradaki taleplerin toplumu tamamen tabandan, halkın istediği şekilde şekillendirebileceği düşünülebilir. İnsanlar bir araya geldiğinde dünyanın hem en basit hem de en güç problemlerini beraberce çözebilirler. Unutmamak gerekir ki, yerelde başlayan küçük değişimler de bir araya geldiklerinde büyük değişimleri oluşturabilirler. Bir zamanlar “arka bahçemde istemem” kampanyalarının sosyologlar ve hatta çevre hareketi tarafından küçümsendiğini hatırlamak gerek. Ancak biraz daha derin düşünecek olursak, herkes bir araya gelerek arka bahçesinde kömürlü termik santral değil, bunun yerine yenilenebilir enerji isterse; bunun sayesinde dünyada kömürlü termik santraller yapılmaz ve yerine yenilenebilir enerji ve enerji verimliliği politikaları gelir. Bu sayede, büyük ölçüde iklim değişikliği sorunu çözülmüş olur. Buna ek olarak bütün kentlerde vatandaşlar ulaşım politikalarına dair bisiklet dostu ve toplu taşıma odaklı politikalar isterse, zincirleme kampanyalarla kentleşme politikalarında ciddi bir değişim yaratabilirler. Bunun için öncelikle yerel yönetimlerin vatandaşlarını dinlemeleri gerekiyor. İşte bunu yapabilecekleri en güzel mecralardan birisi, Change.org. Türkiye’de Change.org’un 400.000 (Nisan 2013'de) üyesi var ve bu üye sayısı her ay 40.000 kişi artıyor. Bu insanlar gelecekleri için, hayatlarına dair doğrudan ses çıkartan ve çekinmeden imza atan yüzbinlerce, belki yakında milyonlarca insan.

Türkiye’de bu insanların yarattığı değişime dair güzel örnekler ortaya çıkmaya başladı bile... Bisikletli ulaşım politikalarına örnek olarak, bisikletli ulaşım için toplumsal hareketler, Change.org’da açtıkları kampanyayla Kadıköy’deki bisiklet yolunun motorlu araç sahiplerinin baskısına rağmen sökülmesini engelledi. İzmir’de bisikletliler daha önce yasak olan, bisikletlerin metroya binebilmesi için gereken izni çıkarmayı başardı. Bisiklet kazalarının önlenmesi için, yine İzmir’de, kanalizasyon mazgallarının yönü değiştirilerek paralel konumdan dik konuma getirildi ve bundan sonra İzmir’de yol yapımları, çapraz mazgallarla bisiklet dostu olarak tasarlanacak. Hali hazırda ülkenin 8 değişik kentinde bisiklet yolları yapılması için belediyelere yönelik kampanyalar yürüyor. Yine, vatandaş katılımına duyarlı olan Kadıköy Belediyesi’ni ele alacak olursak, açılan kampanyalar sonucunda bütün çocuk parkları engelli çocukların kullanımına uygun olarak yeniden şekillendirilecek. Moda parkı ise betonla kaplanması planlanırken, parkın toprak zemin olarak kalmasına yönelik kampanya sayesinde, inşaat aşamasına gelmiş olmasına rağmen proje değiştirildi. Bu örnekleri çoğaltmak mümkün. Geleceğin politikacıları ve yerel yöneticileri, artık sorumlu oldukları halkın öfkelenmemesi ve isyan etmemesi için, geleceği onların istedikleri doğrultuda yaratmak için onların sesini dinlemeleri gerekiyor. Bu bağlamda, yeni internet teknolojilerinin de yardımıyla temsili demokrasiden hızlı bir biçimde katılımcı demokrasiye geçişi görmeye başlayacağız. Bu yönetişim krizini aşmanın en önemli bir aracı aktif vatandaşlık. Yönetime ve kararlara aktif katılım daha önce köy bazında varken, kentleşme ve ulusallaşma süreci içinde bu gücü halk kaybetti. Bu yeni çağda, aktif katılımın yeniden doğacağını öngörebiliriz. Buna güzel bir örnek, yakın zaman önce İzlanda’da halkın tamamının katılımıyla gerçekleştirilen anayasa sürecidir. Hem yerel hem de ulusal düzeyde, politikalara kitlelerin eğiliminden uzak karar verilemeyeceği gerçeği her gün güçlenecek. Birleşmiş Milletler’e bağlı örgütler de eninde sonunda ulusal düzeyde gerçekleşecek bu değişime uyum sağlamak zorunda kalacak.

Yeni bir Sosyal Antlaşma

Bütün bu gelişmeler ışığında yeni bir sosyal kontratın, bir sosyal antlaşmanın gerekliliği bütün çıplaklığıyla ortada, çünkü eninde sonunda bu toplumsal hareketlerin ve eylemlerin taleplerini mevcut yerel, ulusal ve küresel kurumların yerine getirmesi gerekiyor.

Bu gereklilikten yola çıkarak Eylül 2012’de CIVICUS Dünya Kurulunda “Yeni Bir Sosyal Antlaşma için Montreal Sivil Toplum Taahhütleri” oluşturularak ilan edildi. Bu yeni antlaşmaya göre katılımcı, yani herkesi dahil eden, demokratik ve adil bir yeni antlaşma için sivil toplumun neler yapması gerektiği ortaya kondu. Buna göre, sivil toplumun internet teknolojilerinden gelen yeni imkanları da kullanarak, alışılagelmişin dışında ve akıllı, yatay ve uzlaşıya dayalı birlikler oluşturarak bağlantı kurması, ağlar ve işbirlikleri yaratması gerekiyor. Bu bağlar sadece kurumsal sivil toplum kuruluşları arasında değil, özellikle yeni sosyal hareketler ve grupları kapsamalı, zira değişimin yeni sesi buralardan geliyor. Sosyal hareketlerin başarıya ulaşması için, internet teknolojilerinden faydalanırken bir yandan da bunu eski yöntemlerle bağdaştırmak son derece önemli. Çevrim içi eylemler özellikle çevrim dışı eylemlerle birleştirilmeli ve bağdaştırılmalı. Burada kullanılan bütün teknolojilere erişimi bulunmayanlar ve özellikle ekonomik adaletsizlikler yüzünden erişimi kısıtlı olanlar ve dışlanmış toplumu dahil edecek başarılı yöntemler geliştirilmeli. Dikkat edilmesi gereken bir örnek olarak, Dijital Ayrım (Digital Divide) kavramı verilebilir. Bahsettiğimiz küresel süreçlerde yerelin önem kazanmasına paralel olarak, insanların sivil topluma gerçek katılımını sağlamanın ilk adımı yerel ve gönüllü katılıma önem vermekten geçiyor.

Sivil toplumun taahhütleri kapsamında, toplumla ve özellikle yerel ilgi sahipleriyle olan etkileşimden doğan veriler ve görüşler sivil toplum kuruluşlarına ayna olmalı. Etkileşimden doğan görüşler, sivil toplumun yönelimlerini yeniden oluşturmalı ve canlandırmalı. Bu bağlamda, sosyal ve politik açıdan dışlanan grupların, özellikle kadınların, gençlerin, çocukların ve azınlıkların sesini ve sorunlarını göz önünde bulundurmak ve onları bu sürece dahil etmek öncelikli olmalı. Dahil ederken herkesin korunaklı alanlara, süreçlere, gelişime ve yükselmeye erişimlerinin olmasını sağlamak gerekiyor.

Toplumsal katılımı sağlarken sivil toplumun kendisine ilişkin alanları da korumayı ihmal etmemlidir. Bu alanları korurken uluslararası destekler ve işbirlikleri önem kazanır, eylemlerin de kendini ulusalda ve yerelde güçlü bir biçimde göstermeye devam etmesi gerekir.

Yerelde, dinamik bir alanda ve çeşitli ilgi sahipleri ile çalışırken elleri kolları bağlayan bir rölativizme de kapılmamak gerekiyor. Bu açıdan Montreal Taahhütleri kapsamında önerilen insan hakları çerçevesinde çalışırken, insanların onuru, özgürlüğü, adaleti ve eşitliği için haklar üstüne odaklanmak gerektiği aşikar. Sivil toplum çalışmaları bilgiye dayanırken bir yandan da bu bilgi, düşünce ve uygulamalar yereldeki toplulukların kendisinden gelmeli. Bilgi, kendi bağlamında ve ilgili olduğu kişilerce üretilmeli.

Yine taleplerin toplumsal ve doğal fayda üzerine kurulmasından yola çıkarsak sivil toplumun sürüdürülebilirlik konusunu merkeze alması gerekiyor. Merkeze almak için de kalkınma ve zenginlik kavramları yeniden tanımlamak şart. Sonuçta, gezegenin yönetişim krizine çare olarak her alanda biyolojik çeşitliliğin ve doğanın korunmasını önceliklendirmek gerekiyor.

Yeni Sosyal Antlaşmanın Yönetişim Ekseni

Sivil toplumun mevcut yönetim kurumlarından beklentileri, kararların ve politikaların arz yerine talep tarafından şekillendirilmesi olmalı. Tükenmekte olan her türlü kaynakta talebi yönettiğimiz takdirde doğaya zarar vermenin önüne geçebiliriz. Bu açıdan hem sivil toplumun hem de devlet kurumlarının kendilerine kaynak sağlayan kurumlara, örneğin vakıflara, bankalara ve uluslararası finans kuruluşlarına değil, vatandaşlarına karşı sorumlu olması gerekiyor.

Sivil toplum kuruluşlarının da devlet ve vakıf fonlarına olan bağımlılığını azaltması, hatta mümkünse kaldırması ve her halükarda fon kullanımında tamamen şeffaf ve bağımsız hareket etmesi şart. Fon kaynakları açısından da sivil toplumun artık topluma dönerek yaygın desteklere ve kitle fonlarına (crowdfunding) yönelmenin yollarını araması gerekiyor.

Sivil toplum mevcut kurumlarla veya sistemin kendisiyle olan mücadelesinde sonuç alabilmek için yaratıcı, yenilikçi ve stratejik olmalı ve de gücünü kullanırken soruna doğru noktalardan girmeli, kırılma noktalarına ve kaldıraçlara odaklanmalı.

Özel sektörle, yani kâr amacı güden şirketlerle olan ilişkisinde dikkatli olmalı ve bunun getirisi olduğu kadar götürüsü de olabileceğini görmeli. Bununla beraber, sivil toplumun yeni gelişmekte olan ve gitgide güçlenen sosyal fayda şirketleri ve sosyal girişimlerle daha sıkı işbirliklerine giderek, mevcut sorunun önemli nedenlerinden olan kâr ve ekonomik büyüme odaklı özel şirket yapılarına alternatif olarak doğan bu yeni ekonomik yapılarla güçlü ilişkiler kurması gerekiyor. Bu ilişkilerin de aynı dikkatle, ancak ortak fayda yaratacak şekilde örgütlenmesi, giderek büyüyerek ekonomik etkinlikler alanında çoğunluğa geçmesi için de çaba sarf etmeli. Hatta sivil toplumun kendisi sosyal girişimler alanına girerek yeni oluşumları destekleyecek kurumları kurması dahi söz konusu olabilir. Buna örnek olarak, Türkiye’de dernek iktisadi işletmeleri vasıtasıyla, normalde özel sektörün etkin olduğu alanların dernekler tarafından doldurulması da söz konusu olabilir. Son bölümde bu fırsatlara daha geniş olarak değinmeye çalışacağım.

Son olarak ise, gerek devlet kurumlarıyla, gerek özel sektörle olan ilişkisinde sivil toplumun çok alışık olmadığı diplomasi ve pazarlık güçlerini geliştirmeli ve her türlü ilişkiye doğru güç analizleri yaparak girmeli.

Yeni Yapılar Yeni bir Yönetişimi Gerektiriyor

Ortaya çıkan büyük küresel yönetişim krizinde ataletin bedeli çok büyük. Bu yazıda krizin küresel algısına Bali’den başlamıştık - her ne kadar daha önceye dayansa da. Bali’de açılış konuşmalarında herkesin ağız birliği ettiği “Ataletin bedeli, hareketin bedelinden daha yüksek” söyleminden yola çıkarsak, artık Büyük Değişim’in (Great Transition) başlaması gerektiği ortada.

Sadece 2 yıl kaldı. 2 santigrat derecenin üstüne çıkıp küresel felaketler zincirini durdurmak için 2015 yılında küresel salımların artışının da durması gerekiyor. Zira iklim bilimciler, iklim değişikliğinin yaratacağı felaketlerin önlenmesi için küresel sıcaklık artışını 2 santigrat derecenin altında tutmak zorunda olduğumuzu, başka bir deyişle, atmosferde şu anda 390 ppm olan sera gazı miktarını 350 ppm’in altına indirmemiz gerektiğini söylüyor. 2015 sonrası, gelişmiş ülkelerde salımlarda derin bir kesintiye gidilmeli. Bu ülkeler 2020 yılına kadar en az yüzde 40 indirim sağlamalı. Ancak, şu anda bu en iyi ihtimalle yüzde 20 civarında olacak gibi görünüyor – eğer bir şeyler değişmezse. İnsanlık kurtulacaksa 2050 yılına kadar da ekonominin neredeyse tamamen karbonsuzlaşması gerekiyor.

İklim krizi acil eylem gerektiriyor. Kömür, en çok kirleten fosil yakıt ve tek başına iklimin en büyük düşmanı. Dünyada şu anda planlanan santraller hayata geçirilmeye kalkılırsa 2030 yılında kömürden kaynaklanan karbondioksit salımları yüzde 60 artacak. Nobel Barış Ödülü sahibi Al Gore’un dediklerine katılmamak mümkün mü? “Neden kömür santralleri yapılırken, gençlerin, buldozerleri engellemek için çevresine halkalar oluşturup engellemediklerini anlayamıyorum.”

Bugün gerçekleşmekte olan bundan daha da fazlası. Sadece gençler değil, bütün yerel topluluklar, genci yaşlısı Gerze’de, Bartın’da, İskenderun’da ve ülkenin her yerinde buldozerlere karşı direniyor. Bu açıdan Greenpeace’in Gerze’deki direnişe verdiği destek son derece önemli. Aynı şekilde, Change.org üzerinden Kürce’deki HES’in baraj kapaklarını açmasını sağlayan hem yerel hem ulusal direnişin başarıya ulaşması da bu sürece örnek verilebilir. Yaygınlaşan toplumsal direnişe Change.org’da açılan, ancak henüz sonuçlanmamış kampanyalar arasında Bartın Platformu’nun başlattığı Amasra’da HEMA Termik Santraline karşı mücadele, yine duyarlı vatandaşlar tarafından açılan Afşin Elbistan C ve D termik santrallerine, Çanakkale Lapseki termik santraline, Çaycuma Saltukova termik santraline karşı yürütülen kampanyalar örnek verilebilir.

Öte yandan direniş hareketlerinin yanı sıra tehlikeli iklim değişikliğini önlemenin yolu yenilenebilir enerjide ve enerji verimliliğinde yatıyor. Bunun için Türkiye’de ve nispeten bütün dünyada, içler acısı durumda olan yenilenebilir enerji yatırımlarını en yüksek seviyeye çıkartmak gerekiyor. Bugünün teknolojisi ile uygun ve verimli alanlarda kurulabilecek rüzgâr, dalga ve güneş santralleri şu anda dünyada kullandığımız enerjinin 6 katını sağlayabiliyor – hem de sonsuza kadar! Bunun için de Change.org’da Barış Eceçelik’in yenilenebilir enerji talebiyle Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’na yönelik açtığı kampanya ve Prof. Dr. Tanay Sıdkı Uyar’ın Türkiye için 100% yenilenebilir enerji isteyen kampanyası örnek verilebilir. Daha önce bahsettiğimiz yeni yönetişim anlayışı çerçevesinde, bu zincirleme kampanyaların ışığında devletin ve ilgili bakanlıkların vatandaşları dinleyerek kömürlü termik santrallerden vazgeçerken, yenilenebilir enerji kaynaklarına yatırım yapmaları beklenir. Bunun gerçekleşmiyor olması git gide derinleşen bir yönetişim krizi yaratmakta ve ileride hali hazırda pek çok yerel örneklerini gördüğümüz çok daha geniş toplumsal patlamalara neden olabilir. İnternet üzerinden örgütlenen yeni katılımcı demokrasi platformlarının yönetime ve kararlara katılımını artık devletin kendi işleyişi içine alınması gerekiyor, aynen ileri demokrasilerde sistemin içine alınan sivil toplum kuruluşları gibi.

Krizin Yarattığı Fırsat: Büyük Değişimin Yeni Yapıları

Tarih her yönetişim krizinin beraberinde büyük fırsatlar, kırılma noktaları ve hızlı bir değişim getirdiğini söylüyor. Örneğin Yirminci Yüzyılın başındaki Büyük Buhran (Great Depression), Batıda ve özellikle ABD’de modern sosyal devletin oluşumunu sağladı, ve vahşi kapitalizm nispeten kontrol altına alındı. Tabii günümüzdeki krizin yaratacağı çözüme inanmanın ötesinde, bu krizi avantaja çevirecek mekanizmaların devreye girmesi de gerekiyor. Bu krizin sonucunda Büyük Değişim’in (Great Transition) gerçekleşeceğini, ekonomik büyüme modeline, hatta ideolojisine sırtını dayamış, doğal kaynakları sömüren bir kapitalizm yerine, sosyal ve doğal fayda temelli, döngüsel ekonomiye ve katılımcı demokrasiye dayanan bir yeni dünya düzeninin kuruluşu için adımlar bugünden atılıyor. Bu atılımı sağlayacak olan da vatandaş gücü rüzgarı – belki fırtınası demek gerek. Vatandaş gücünün küresel yönetişim mekanizmalarını tabandan değiştireceğini öngörebiliriz. Bu vatandaş gücünün önemli kaldıraç noktalarına dair önerme niteliğinde birkaç örnek soru soralım:

• ·      Kitle fonlaması (crowdfunding) ve yatırımlarıyla, bireyden bireye güven ve ortaklık kavramı çerçevesinde yeni teknolojileri kullanarak oluşturulacak sistemler, pahalı ve bürokratik bankacılık sektörünü işlevsiz kılabilir mi?
• ·      Vatandaşların ağ üzerinde kurgulayacakları yeni habercilik ve gazetecilik mekanizmaları, belirli güdümler ve sermaye kontrolündeki medya sektörünü işlevsiz kılabilir mi?
• ·      Yaygın veri toplamaya ve yaygın analizlere dayanan katılımcı sivil toplum ve vatandaş bilimcilerinin çalışmaları, ileri teknoloji gerektiren büyük laboratuvarlar haricindeki bilimsel çalışmaları, geleneksel araştırma kurumlarının işlevlerinin bir kısmını üzerine alacak mı?
• ·      Bilim politikaları ve fonlaması devletin savaş endüstrisi başta olmak üzere, ulusal stratejik rekabete dayalı, insan ve doğaya zarar veren teknolojilerin önüne geçecek vatandaş etik kurulları tarafından kontrole alınabilecek mi?
• ·      Üretim sektöründe topluma faydalı ve doğaya zarar vermeyen ürünler, bir yandan vatandaş kooperatifleri tarafından üretilip, küresel adil ve doğa dostu ticari satınalmalar, yenilikçi iletişim ağları ile katılımcı şekilde gerçekleşirken, diğer yandan doğru ve sorumlu ürünler doğrudan müşterisi ile buluşturulabilecek mi?

Büyük Değişim’in gerçekleşmesi için yeni oluşan yapıların güçlendirilmesi, çeşitlendirilmesi ve desteklenmesi gerekiyor. Bütün bu yeni gelişen yapıların gerçekleşmesi için, sosyal ve doğal fayda girişimleri ve özgür internet altyapısının korunması ve geliştirilmesi şart. Sivil toplumun Büyük Değişim’i gerçekleştirebilmesi için savunması gereken en önemli alan, bu nedenle, sosyal ve doğal fayda girişimlerinin hukuksal altyapısı ve internet özgürlüğü. Tarihte toplumsal dönüşüm ve kurgulanan gelecek şimdiye kadar her zaman toplumsal hareketlerle gerçekleşti. Bu sefer de aynı dönüşüm, tabandan yükselen kararlı hareketler sayesinde gerçekleşecek. Ortaya çıkan yeni yönetişim ise, tabiatı itibariyle katılımcı demokrasiye dayanacak ve yaygın ağ sistemleri üzerinden işleyecek. Burada politikacılara, karar vericilere ve geçiş döneminde halen erki elinde tutanlara, bu erki devretmek üzere basiretli bir şekilde yeni dünya düzeninin ve yönetişim sistemlerinin oluşumunu kolaylaştırmak düşüyor.

Denizlere tutukun olanların vazgeçilmez rehberi "Türkiye Deniz Canlıları"

Türkiye Deniz Canlıları Rehberi


Mert Gökalp
İNKILAP KİTABEVİ

Denizlerimizde yaşayan balıklar, knidliler, yumuşakçalar ve kabuklular sınıfına ait yaklaşık 280 sualtı canlısının anlatıldığı bu kitapta deniz canlılarının bilimsel adlarını, davranış şekillerini, fiziksel ve tanımsal özelliklerini, üreme bilgilerini, beslenme alışkanlıklarını, adlarının Türkçe dahil 4 farklı dildeki karşılıklarını, yayılımlarını, habitatlarını ve bu bilgilere ek olarak pek çok ilginç ayrıntıyı bulacaksınız.

Türkiye denizlerindeki sadece balıkların değil, deniz anemonları, mercanlar, denizanaları, deniztavşanları, karidesler ve yengeçler gibi canlılar ve bu canlıların hayatlarına dair doyurucu bilgilere ulaşabileceğiniz Türkiye Deniz Canlıları Rehberi, tamamı ülkemiz sularında çekilmiş fotoğraflarıyla da vazgeçilmez bir görsel rehber. Bu kitapla birlikte denizlerimizin mavi derinliklerindeki bilinmeyen yaşama tanık olacaksınız…

Haftanın çevre haberleri (1-6 Mayıs)

Haftanın çevre haberleri (1-6 Mayıs)

Greenpeace Akdeniz Genel Direktörü Dr. Uygar Özesmi ve Greenpeace Gönüllüleri ile Açık Radyo işbirliği içinde hafta içi her gün yayınlanan Gezegenin Geleceği programından Gülçin Şahin tarafından derlenmiştir.

Küre Dağları Milli Parkı’na sertifika

Küre Dağları Milli Parkı, Avrupa'da seçkin korunan alanları simgeleyen ''PAN Parks'' sertifikasını almaya hak kazandı. Orman ve Su İşleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamaya göre, Pan Parks (Korunan Alanlar Ağı Parkları) Vakfı Yönetim Kurulu, Küre Dağları Milli Parkı'nın ağa katılımını onayladı. Bu karar ile Küre Dağları Milli Parkı, Türkiye'deki ilk, Avrupa'da ise PAN Parks sertifikalı 13’üncü korunan alan oldu. http://www.wwf.org.tr/page.php?ID=532&mID=506

Anadolu Grubu’nun belgeleri eksik                

Efes Pilsen'in sahibi Anadolu Grubu'nun Gerze'de kurmayı planladığı kömür santrali için sunduğu Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Raporu, ilgili kurumlarca eksik bulundu, eksikler nedeniyle şirkete ek süre verildi. Görüşmeler başlamadan önce, görüşmelerin yapıldığı Ankara İller Bankası Macunköy tesisleri önünde toplanan Gerze Halkı basın açıklaması yaparak, termik santral planlarını protesto etti. Greenpeace ve Elektrik Mühendisleri Odası da protestoya destek verdi. Gerze halkı son üç yıldır Anadolu Grubu’nun kurmak istediği termik santrale karşı mücadele ediyor. Greenpeace’in Gerze’deki termik santrale karşı sürdürdüğü kampanyaya www.bukapaginaltinda.org adresi üzerinden bugüne dek yaklaşık 78 bin kişi imzalarıyla destek verdi.

“Doğa Gözlem Okulu” başlıyor

Buğday Derneği, doğayı keşfetmek isteyenleri Kazdağları’ndaki Çamtepe Ekolojik Yaşam Merkezi’nde 18-20 Mayıs 2012 tarihlerinde düzenleyeceği “Doğa Gözlem Okulu”na çağırıyor. Katılımcılar üç gün boyunca doğayı kendilerine rehber edinerek kuş, bitki, böcek ve gökyüzü gözlemi yapacak, gözlem becerilerini güçlendirecek, doğadan ilham almış şiir ve edebiyat eserlerini dinleyerek kendi doğa güncelerini oluşturacak. http://www.bugday.org/portal/haber_detay.php?hid=5362

Greenpeace Shell’e karşı eylemdeydi

Merhaba, dün Kuzey Kutbu’nda Shell adına petrol aramak için yola çıkmaya hazırlanan sondaj gemisi Greenpeaceİskandinavya eylemcileri tarafından Helsinki limanında durduruldu. 13 farklı ülkeden 20 Greenpeace eylemcisi, Shell’in petrol arama gemisine tırmanarak limandan kalkışını engelledi. Eylemciler, The Nordica adlı gemiye çıkarak geminin yan tarafına“Shell’i Durdur” yazan bir pankart açtı. Greenpeace İskandinavya, Shell'e petrol sondajı için hassas bir ekosistem olan Kuzey Kutbu’nda petrol arama planlarını terk etmesi için çağrıda bulundu. http://www.greenpeace.org/turkey/tr/news/greenpeace-eylemcileri-shellin-gemisini-durdurdu-010512/

Japonya yaza nükleersiz giriyor

Japonya’da çalışan son nükleer reaktör de devre dışına alındı. 2011 Mart ayında yaşanan Fukuşima nükleer kazasından sonraülkede şimdilik nükleer enerji kalmamış durumda. Devre dışına alınan son reaktör Hokkaido Adası’ndaki Tomari 3 Nükleer Reaktörü, 2009’un Aralık ayında çalışmaya başlamıştı. Japonya’da Fukuşima nükleer felaketinin ardından nükleer santraller aşamalı olarak kapatıldı. Alınan enerji verimliliği tedbirleri sayesinde ülkede herhangi bir elektrik sıkıntısı yaşanmadı. Böylece Japonya tüm dünyaya nükleersiz bir geleceğin mümkün olduğunu gösterdi.

İzmir termik istemiyor

İzmir’in Aliağa İlçesinde yapılması planlanan termik santrallere karşı, Aliağa ve İzmir’den binlerce kişi, “Termik yapma istemiyoruz” mitingi düzenledi. 22 yıl önce yine Aliağa’nın Gencelli köyüne yapılmak istenen termik santrale karşı İzmir’den Aliağa’ya kadar 50 bin insanın, el ele tutuşarak zincir oluşturduğu tarih olan 6 Mayıs’ta düzenlenen mitinge çok sayıda sendika, siyasi parti ve İzmir’in pek çok bölgesinden çok sayıda çevre örgütü katıldı. http://www.1milyon.org/